Uitgelicht
Gepassioneerde pedagogie
Ahilan Ratnamohan
Op de middelbare school van Ahilan Ratnamohan gebeurde iets wat hij zich nauwelijks kon voorstellen: een leraar en een leerling kregen een relatie. De man werd ontslagen wegens grensoverschrijdend gedrag, maar de leerling leek nog steeds smoorverliefd. Voor de jonge Ahilan maakte dat de kwestie alleen maar verwarrender. In dit eerlijke stuk worstelt de auteur, samen met bell hooks, met de vaak complexe en ambivalente dynamieken binnen pedagogische relaties. Ook zijn eigen rol als voetbalcoach van een damesploeg blijkt in dat opzicht verre van vanzelfsprekend.
Brief aan een ruwe berk
Peter Aers
Waar eindig ik en waar begin jij? Een man met hooikoorts koopt een huis en kapt de berkenboom op zijn perceel. Zoals zo vaak in de verstoorde relatie tussen mens en natuur moet de boom het onderspit delven. Hoe verontschuldig je je, wat zet je in de plaats? In elk geval geen nieuwe boom, schrijft boomverzorger en theatermaker Peter Aers. Wel kan je een gedicht van buiten leren en het opzeggen aan een rots.
Het rapport van onze jongens
Nele Buyst
De zoon van dichter Nele Buyst is een van de vele jongens voor wie de schooltijd als een noodzakelijk kwaad aanvoelt. Met de belofte van een pak friet kreeg ze hem en enkele van zijn zeventienjarige vrienden zo ver om al knutselend en tekenend hun schoolcarrière te evalueren. Het werd een aandoenlijk leuke, maar ook ontnuchterende namiddag: deze jongens hebben veelal conformistische dromen, hadden op school vooral meer willen leren over geld en kijken op naar mannen die ‘hun zaken op orde’ hebben. Waar komt dat dominante beeld van mannelijkheid vandaan? En hoe kunnen we ervoor zorgen dat jongens zich beter in hun vel voelen, in het onderwijs en ook daarbuiten?
Eigenlijk wil je gewoon nectarines
Beatriz Van Houtte Alonso
Vreemd de wereld met haar parallelle realiteiten. Je leest over branden rond Madrid, een man zonder naam stierf terwijl hij paarden wou redden, jij ligt te zonnen aan een zwembad 50 km verderop. Je ziet een foto van uitgemergelde kinderen in Gaza terwijl je op weg bent naar de jaarlijkse pedicure, verjaardagscadeau van een vrouw die je kent sinds je in de Maxi-Cosi lag, oranje graag, geen gel.
Theater van de medeplichtigheid
FC Bergman speelt Guernica Guernica
Pascal Gielen
Met Guernica Guernica creëert theatergezelschap FC Bergman een woordeloze multimediale voorstelling die het verre doden en de verre doden midden in onze samenleving plaatst, schrijft cultuursocioloog Pascal Gielen. Daartegenover staat een technologie die ons onthecht: bommenwerpers, drones en consumptieketens. Guernica Guernica keert die logica om: via dronebeelden en projecties turen we naar gezichten die zich niet zomaar laten wegscrollen.
Rechtopstaand sterven
Ramzi Salem
Ramzi Salem, een dichter uit Gaza die sinds 2016 in België woont, probeert in 'Rechtopstaand sterven' in woorden te vatten hoe oorlog en geweld hem dag en nacht achtervolgen: ‘We kunnen het niet beschrijven, / Die onmacht die me levend begraaft, / En de vragen die in mijn bed liggen, / De nachtmerries die me als een schaduw volgen.’
Dear Passengers,
Collectif Faire-Part
Rob Jacobs of Collectif Faire-Part speaks from the cockpit to the passengers flying from Brussels to Kinshasa. It’s a special flight. This year marks the centennial of the first journey on this route, which speeded up colonial exploitation. But colonialism hasn’t passed. It has taken new forms, and Brussels Airlines continues to play a role in it, as it facilitates deportations. That is about to change: ‘We are proud to practise the right to only transport those who want to be transported.’
Geen vuiltje aan de lucht, slechts een teken aan de glazen wand
Ka(a)te Dejonckheere
Leerkrachten en cursisten dreigen ook in het volwassenenonderwijs soms te bezwijken onder prestatiedruk, regelneverij en bureaucratitis – en dat terwijl het lesgeven zelf al een heuse onderneming is. In haar kort verhaal brengt Ka(a)te Dejonckheere verslag uit van een ‘Verontrustend Voorval’ (VV), dat de school van DOL (De Ongediplomeerde Leerkracht) voor eventjes weet op te schudden.
C33
Karel De Sadeleer
Auteur en leraar Karel De Sadeleer duikt met zijn leerlingen in de poëzie van Nijhoff en Lucebert. Met de enigmatische gedichten Impasse en lands end als leidraad, krijgen we niet alleen een inkijk in de werking van een klas en de dynamieken tussen leerkracht en leerlingen, maar zien we ook hoe maatschappelijke en politieke kwesties binnensijpelen in het klaslokaal. ‘Hoe lang zwijg ik nog over de commodificatie van moraliteit?’
Curatorenpraktijken #1: De tirannie van de cirkel
Laura Herman
Hoe bereid je studenten voor op een praktijk die eigenlijk onhoudbaar is? Docent en curator Laura Herman zit met curatoren-in-opleiding in een kring en spreekt met hen over zelforganisatie in de kunsten. Serieus? Wat organiseert het kunstenveld anders dan zijn eigen desintegratie, door torenhoge verwachtingen, knagende druk en holle beloften? Ook de kring in het klaslokaal desintegreert: de illusie van gelijkheid spat uiteen, er vormen zich subgroepen, er ontstaat ruimte voor verschil.
De wereldkaart buiten het blikveld
Hoe inclusieve pedagogie het onderwijs kan bevrijden
Sachka Vincent
Een eenvoudige vraag tijdens de les aardrijkskunde volstaat om de mythe van ‘neutrale kennisoverdracht’ te doorbreken. Onderwijs presenteert zich graag als objectief, maar wie goed kijkt ziet hoe kennis altijd een richting heeft, een geschiedenis, een centrum. In het spoor van bell hooks onderzoekt Sachka Vincent hoe een dekoloniale pedagogie kennis niet oplegt, maar laat ontstaan in dialoog en twijfel.
Tussen Iets en Niets
J.Z. Herrenberg
27 jaar geleden keek de zoon van J.Z. Herrenberg over de rand van het leven en verdween meteen weer. Telkens wanneer de auteur de gakkende ganzen hoort die in Nederland aankomen voor hun winterverblijf, denkt hij aan Niels, en het parcours dat hij met zijn vrouw Jannie doorliep – van blijdschap over teleurstelling tot dankbare aanvaarding. ‘Ik realiseerde me dat ik je dood zo erg vond omdat ik nooit het gevoel had gehad dat ik leefde. En nu was jij, die mijn leven had moeten bevestigen, dood.’