rekto:verso

Participatie 3: de beoordeling beoordeeld

De beoordelingscommissies hadden aan de functie ‘participatie’ een vette kluif. Hoe meet je met een vrij vage definitie (zie deel 1) een wel heel ruime waaier aan invullingen in zowat tachtig subsidiedossiers (zie deel 2)? Beoordeelde organisaties én commissievoorzitters blijken het met elkaar eens: de commissies hadden eigenlijk te weinig onderling overleg én te weinig interne expertise rond participatie. Welk subsidieplaatje levert dat op vanaf 2017? 

 

Participatie 1: meedoen of mee dóén?

Sinds ‘participatie’ één van de vijf functies is waar je als kunstorganisatie subsidies voor kan krijgen, lijkt de interesse voor een meer actieve wisselwerking met het publiek sterk in opmars. Dat brengt een spannend nieuw participatielandschap met zich mee, maar ook frustratie en fundamentele twijfel. Want wat is dat eigenlijk, participeren? Rekto:verso doorploegde subsidiedossiers en adviezen en probeert in een vierdelige reeks meer helderheid te scheppen. Om te beginnen: hoe definieer je participatie? 

 

Participatie 2: de plannen in de praktijk

Ruim tachtig artistieke organisaties, waaronder de grote instellingen, willen hun publiek veel actiever betrekken bij hun creaties. Typeert die verruimde inzet op ‘participatie’ een nieuwe algemene kijk op kunst, of blijft het vooral window dressing naar buiten toe? Veel hangt af van de motivering achter die plannen, en de ambities waarmee ze worden ingevuld. Rekto:verso verkent deze participatieve turn vanuit een lezing van de ingediende subsidiedossiers. Vooral de grote huizen hebben nog werk, zo blijkt. 

 

Participatie 4: naar een bloeiend landschap

De vorige drie delen van dit vierluik zoomden in op de definitie van participatie, de ingediende plannen vanuit het veld en het commissiewerk. Wat valt daaruit te leren? Enkele suggesties voor een rijk en bloeiend participatielandschap. 

 

Cinemaximiliaan: beyond the screen

Bijna een jaar nadat Gawan Fagard en Gwendolyn Lootens met een beamer en een projectiescherm naar het Brusselse Maximiliaanpark trokken om een film te tonen aan de wachtende vluchtelingen, is hun pop-up cinema uitgegroeid tot een netwerkpunt: een brug tussen culturele organisaties en nieuwkomers. In al zijn menselijke eenvoud kan het verhaal van Cinemaximiliaan meer culturele organisaties inspireren die ‘iets’ willen doen met vluchtelingen. ‘Je moet echt in het veld staan, oog in oog met de mensen, om hun vertrouwen te winnen.’ 

 

Muzieksubsidies: de stilte na de storm

Op 30 juni 2016 maakte Vlaams cultuurminister Sven Gatz de verdeling van de structurele subsidies bekend voor de periode 2017-2021. Zoals verwacht werden – zeker binnen pop & rock – enkele pijnlijke beslissingen genomen. De steigerende reacties binnen de sector waren dan ook begrijpelijk. Maar wat betekenen de gemaakte keuzes concreet voor het Vlaamse muzieklandschap? 

 

Beeldende kunst: eerste bilan na de beslissingen

Wat betekent de voorbije subsidieronde voor de beeldende kunst in Vlaanderen? Die analyse valt moeilijk te isoleren van de steun voor kunstenaars en de ontwikkelingen binnen erfgoed en lokaal cultuurbeleid. Een eenvoudige blik op hun samenspel resulteert in één terugkerend beeld: de beeldende kunst zakt verder weg. 

 

Hoe verkoop je een ingedeukte kaas als een delicatesse?

Valt er nog veel te zeggen over de voorbije subsidieslag? Jawel hoor: bijna nog pijnlijker dan het verdict zelf is wat de regeringspartijen erover blijven vertellen. Daar bleek het partijpolitieke theater in de cultuurcommissie van het Vlaamse Parlement op 7 juli nog eens het levendige bewijs van. Was het onkunde of kwaadwilligheid, hoe N-VA, Open VLD en CD&V maar bleven oreren dat de kunsten nu meer zullen floreren? Drie vriendelijke uitnodigingen aan onze volksvertegenwoordigers.

 

Vijf correcties op de reacties

Ik lees allerlei reacties op de beslissingen: jeremiades die mijns inziens de bal misslaan. Er moeten me dus een paar zaken van het hart...

 

Hoe moet het nu verder?

De hele subsidieslag is voor het kunstenveld vooral een alarmbel: moeten we niet zelf wat actiever gaan nadenken over hoe we het kunstenbeleid anders en beter zouden willen zien? De sector laat dat veel te makkelijk over aan het beleid zelf. Hier alvast vijf snelle voorstellen voor mogelijke next steps, van bijna evident tot eerder wild. Wanneer er niets meer te verliezen is, rest er alleen – behalve protest – extra verbeelding. Vul gerust aan. 

 

Dossier

  Ooit was 'vooruitgang' de motor waarop de westerse geschiedenis draaide, maar vandaag lijkt dat idee steeds meer te sputteren. Zelfs van de Verlichting wordt te pas en te onpas het einde uitgeroepen. Rest ons dan niets meer dan cultuurpessimisme? Of opent de achteruitgang van de vooruitgangsgedachte onze ogen voor nieuwe manieren om in de tijd te staan?  

Advertentie